Onvrede bij een fotograaf, wat zit er soms achter?
Als fotograaf doe je er alles aan om klanten blij te maken. Je stopt tijd in de voorbereiding, de shoot zelf, het selecteren van de foto’s en uiteindelijk uren in de nabewerking. Toch kan het gebeuren dat een klant niet tevreden is. Dat blijft een lastig onderwerp, want achter elke fotoshoot zit niet alleen werk, maar ook gevoel.
Onlangs stelde ik op Instagram de vraag waar mensen ontevreden over waren geweest bij een fotograaf. Er kwamen verschillende antwoorden voorbij. Bijvoorbeeld te weinig foto’s in een pakket, slechte communicatie, te lang wachten op foto’s en foto’s die achteraf niet mooi werden gevonden. Dat laatste antwoord kwam onverwacht dichtbij. Het bleek namelijk iemand te zijn die bij mij een shoot had gedaan.
Te weinig foto’s in een pakket
Dit is iets wat ik vaker hoor bij fotografie in het algemeen. Klanten hebben soms het gevoel dat ze weinig ontvangen voor het bedrag dat ze betalen. Toch beseffen veel mensen niet hoeveel werk er achter één foto zit. Een fotoshoot bestaat niet alleen uit het moment van fotograferen. Er gaat tijd zitten in contact vooraf, het plannen, reizen, het uitzoeken van de beste beelden en daarna de nabewerking. Zeker bij Fine Art fotografie of romantische portretten zit er enorm veel tijd in één enkele foto. Voor een klant voelt het soms alsof er “maar” tien foto’s geleverd worden. Voor een fotograaf kunnen dat tientallen uren werk zijn. Daarom is het belangrijk dat verwachtingen vooraf duidelijk zijn. Hoeveel foto’s zitten er in een pakket, wat krijgt iemand precies en waarom werkt een fotograaf op die manier?
Slechte communicatie
Dit is denk ik één van de grootste ergernissen bij klanten. Geen reactie krijgen, lang moeten wachten op antwoord of niet weten waar ze aan toe zijn. Ik snap dat ook heel goed. Als klant kijk je uit naar je foto’s. Je hebt geld uitgegeven en een bijzondere herinnering laten vastleggen. Dan wil je niet het gevoel hebben dat je vergeten wordt. Goede communicatie hoeft niet perfect te zijn, maar wel eerlijk en duidelijk. Even laten weten dat het iets langer duurt, of dat je druk bent, maakt vaak al een groot verschil. Als fotograaf merk ik zelf ook dat communicatie soms lastig kan zijn in drukke periodes. Zeker als je alles alleen doet. Toch probeer ik klanten altijd mee te nemen in het proces.
Te lang wachten op foto’s
Nog zo’n punt dat vaak terugkomt. Wachten op foto’s voelt voor klanten vaak veel langer dan het werkelijk is. Aan de andere kant onderschatten mensen soms hoeveel tijd fotografie kost. Zeker wanneer een fotograaf veel aandacht besteedt aan nabewerking. Foto’s zijn niet in vijf minuten klaar. Bij Fine Art fotografie als portrefoto's kan ik soms heel lang bezig zijn met één beeld. Details aanpassen, storende elementen verwijderen, kleuren perfectioneren, licht verfijnen, alles moet kloppen. Dat is juist ook wat mijn stijl maakt. Toch blijft het belangrijk om realistische levertijden af te spreken. En als het uitloopt, wees daar eerlijk over.
Wanneer een klant je foto’s niet mooi vindt
Dit vind ik persoonlijk het moeilijkste onderwerp. Want fotografie is zó persoonlijk. Ik kreeg dus een reactie van iemand die mijn foto’s achteraf niet mooi vond. En eerlijk? Dat deed me meer dan ik had verwacht. Ik had deze klant de foto’s een week eerder gestuurd. Ik had uren in de nabewerking zitten. Met aandacht, gevoel en volledig in mijn eigen stijl, zoals ik altijd werk. En toen kwam het bericht dat ze de foto’s bewerkt niet zo mooi vond.
Dat is best confronterend. Vooral omdat dit letterlijk de eerste klant ooit is die heeft aangegeven mijn foto’s niet mooi te vinden. Natuurlijk weet ik ook wel dat smaken verschillen. Maar als fotograaf leg je zoveel van jezelf in je werk. Je stijl is niet zomaar een filtertje, het is iets waar je jaren aan werkt en jezelf in ontwikkelt. Ik vind het bewerken van foto’s heel specifiek. Iedere fotograaf heeft daarin een eigen handtekening. Een eigen sfeer, kleurgebruik en gevoel. Dat is juist waarom klanten voor een bepaalde fotograaf kiezen. Daarom vond ik het ergens ook moeilijk om te begrijpen. Want vooraf wist ze hoe mijn stijl eruitziet. In mijn portfolio staan foto's met dezelfde sfeer.
Tegelijkertijd probeer ik ook begripvol te blijven. Misschien had zij uiteindelijk toch iets anders in haar hoofd. Misschien voelde het anders toen het haar eigen foto’s waren. Dat kan natuurlijk. Ik heb haar daarom aangeboden om de foto’s opnieuw te bewerken en opnieuw aan te leveren. Want uiteindelijk wil ik wel dat iemand blij is met zijn of haar foto’s. Alleen heb ik daar op dit moment nog geen reactie op gekregen.
Het raakt meer dan mensen soms denken
Ik denk dat veel mensen niet beseffen hoeveel emotie er achter fotografie zit. Als fotograaf lever je niet alleen een product, je levert iets waar je trots op bent. Iets waar je creativiteit, tijd en gevoel in stopt. Wanneer iemand dan zegt dat het niet mooi is, komt dat harder binnen dan kritiek op bijvoorbeeld een gewone aankoop. Zeker als je perfectionistisch bent en altijd probeert het beste neer te zetten. Ik merk ook dat zo’n reactie je ineens onzeker kan maken. Terwijl één mening natuurlijk niet betekent dat je werk slecht is. Toch blijft zoiets hangen, juist omdat het persoonlijk voelt.
Smaken verschillen, en dat blijft lastig
Uiteindelijk blijft fotografie kunst. En kunst is smaakgevoelig. De ene persoon houdt van warme romantische tinten, de ander van lichte natuurlijke kleuren. De ene klant houdt van heel artistiek, de ander juist van puur en simpel. Dat maakt fotografie soms ook ingewikkeld. Want je wilt trouw blijven aan je eigen stijl, maar tegelijkertijd wil je klanten tevreden maken. Ik denk dat het belangrijkste daarin eerlijkheid en communicatie blijft. Zowel vooraf als achteraf.
Een fotograaf blijft ook maar mens
Achter iedere fotograaf zit gewoon iemand die zijn best doet. Iemand die uren werkt aan beelden, zichzelf blijft ontwikkelen en klanten een mooie herinnering wil geven. En ja, soms gaat dat perfect. Soms loopt het anders dan gehoopt. Dat hoort er waarschijnlijk ook een beetje bij wanneer je creatief werk maakt.
Toch hoop ik vooral dat mensen blijven kiezen voor een fotograaf vanwege diens stijl. Want juist die unieke stijl maakt iemand herkenbaar. Dat is wat fotografie persoonlijk maakt.
Ben jij op zoek naar een fotograaf waarvan de stijl écht bij jou past? Neem dan altijd goed de tijd om portfolio’s te bekijken. Niet alleen de mooie poses, maar juist ook de kleuren, sfeer en nabewerking. Want uiteindelijk is dát wat je terug gaat zien in jouw eigen foto’s.
